Verschil tussen tawny en ruby porto: welke kies je?
Kort antwoord: het verschil zit in het vat, niet in de druif. Ruby rijpt afgesloten van zuurstof in grote vaten of tanks en blijft daardoor donkerrood en fruitig. Tawny rijpt jarenlang in kleine houten vaten van 550 liter, waar wel zuurstof bij komt. Daardoor verkleurt hij naar amber en krijgt hij smaken van noten, karamel en gedroogd fruit.
Ruby of tawny in één tabel
| Ruby | Tawny | |
|---|---|---|
| Rijping | grote vaten of tanks, weinig zuurstof | kleine houten vaten (pipas), veel zuurstof |
| Kleur | diep paarsrood | amber tot goudbruin |
| Smaak | zwarte bessen, kersen, chocolade | noten, karamel, vijg, toffee |
| Serveren | 16 tot 18 °C | 12 tot 16 °C, licht gekoeld |
| Na openen | twee tot drie weken | enkele maanden |
| Lekker bij | chocoladedessert, blauwe kaas | noten, appeltaart, oude kaas, op zich |
Zoek je het verschil aan tafel: een ruby is het dessert, een tawny is het gesprek na het dessert.
Welke ruby en welke tawny hebben wij?
Wij importeren onze porto rechtstreeks, grotendeels van Niepoort en Morgadio da Calçada. Dit zijn de instappers in beide stijlen:
Ruby
- Meandro Finest Ruby Porto — € 12,50 – jong, sappig, recht voor de raap
- Niepoort-Morgadio Da Calçada - Ruby Reserve Porto — € 12,90 – iets langer gerijpt, meer diepte
- Trudy, The True Ruby Porto, Nat' Cool Series — € 15,35 – de ruby uit de Nat' Cool-reeks van Dirk Niepoort
Tawny
- Niepoort-Morgadio da Calçada - Tawny Porto — € 11,30 – de klassieke huistawny
- Niepoort-Morgadio da Calçada - Tawny Reserve Porto — € 16,44 – langer op hout, noten en toffee
- Quinta do Vale Meão Tawny Porto 10 jaar — € 25,84 – tien jaar gemiddelde rijping
- Manoella Tawny Porto 20 jaar — € 52,40 – twintig jaar, voor wie het echt wil weten
- Niepoort Old Tawny Porto 20 jaar — € 53,12 en Niepoort Old Tawny Porto 30 jaar — € 133,47
En de andere portosoorten?
Ruby en tawny zijn de twee families. De rest zijn vertakkingen ervan.
- Reserve – een ruby of tawny van betere kwaliteit, zonder leeftijdsvermelding.
- LBV (Late Bottled Vintage) – ruby van één oogstjaar, vier tot zes jaar op hout. Bij ons Niepoort-Morgadio Da Calçada - LBV Porto 2020 — € 16,44.
- Vintage – alleen in uitzonderlijke jaren, nauwelijks twee jaar op hout en daarna decennia op fles. Schenk hem uit een karaf. Bij ons Quinta do Vale Meão Vintage Porto 2001 — € 67,20.
- Colheita – een tawny van één oogstjaar, minstens zeven jaar op hout, vaak veel langer. Bij ons Niepoort-Morgadio Da Calçada - Colheita Porto 2009 — € 35,50 en Quinta do Vale Meão Colheita Porto 1999 — € 72,58.
- 10, 20, 30 of 40 jaar – bij tawny is dat geen exacte leeftijd maar een stijl die een proefpanel goedkeurt.
- Witte porto – van witte druiven, van extra droog tot zoet. Bij ons Niepoort-Morgadio da Calçada - Witte Porto droog — € 12,26 en Manoella Witte Porto 10 jaar extra droog — € 25,84.
Welke porto is droog?
Alle porto is zoet, want de gisting wordt met wijnalcohol stilgelegd terwijl er nog suiker in de wijn zit. Het meest droog zijn de witte porto's met de vermelding extra dry of seco, en daarna de oude tawny's: die blijven even zoet, maar hun hoge zuren en notige rijping laten ze veel droger aanvoelen. Zoek je echt een droog aperitief uit de Douro, neem dan een witte porto met tonic en een schijfje citroen.
Hoe lang blijft porto goed na openen?
Dat hangt af van de stijl, en precies om de reden hierboven. Een tawny heeft zijn zuurstof al gehad en houdt na openen gemakkelijk twee tot drie maanden stand, rechtop bewaard op een koele plek. Een ruby en een LBV drink je binnen twee tot drie weken. Een vintage is het kwetsbaarst: die is nooit aan zuurstof gewend geraakt en gaat na openen maar twee tot drie dagen mee.
Op welke temperatuur serveer je porto?
Tawny en colheita licht gekoeld, 12 tot 16 °C – in de zomer mag hij zelfs korter in de koelkast. Ruby, LBV en vintage op 16 tot 18 °C, dus koeler dan kamertemperatuur. Witte porto schenk je goed gekoeld, 8 tot 10 °C.
Hoeveel alcohol zit er in porto?
Tussen 19 en 22 procent, afhankelijk van hoeveel wijnalcohol er bij het stilleggen van de gisting nodig was.
Zelf proeven
Bekijk onze volledige portoselectie, lees meer over porto als wijnstijl en over de Douro, of ontdek het huis Niepoort, waarvan wij in België rechtstreeks importeren. Twijfel je? Bel ons op 051 222 850, we denken graag mee.